Định nghĩa

1. Tính từ (tt.):

   • Không công bằng, thiên vị: Chỉ sự việc, hành động hoặc tình trạng không tuân theo nguyên tắc công lý, không phân xử đúng sai một cách khách quan và bình đẳng.
   • Trái với lẽ phải: Chỉ điều gì đó đi ngược lại với đạo lý và sự công bằng được xã hội thừa nhận.

2. Trạng từ (trgt.):

   • Một cách không công bằng: Dùng để bổ nghĩa cho hành động, cách thức đối xử hoặc phán xét.

Ví dụ sử dụng

• Tính từ:
  • Một xã hội không còn sự bất công giữa người với người là mục tiêu cao đẹp.
  • Phán quyết đó hoàn toàn bất công và cần được xem xét lại.
• Trạng từ:
  • Ông chủ đối xử bất công với nhân viên mới.
  • Cô giáo bị phê bình vì chấm điểm bất công cho học sinh.

Các cách sử dụng nâng cao

• "sự bất công": Danh từ hóa, chỉ thực trạng, hiện tượng không công bằng.
  • Sự bất công trong xã hội là nguyên nhân dẫn đến nhiều bất ổn.
• "bất công xã hội": Cụm từ chỉ những bất công mang tính hệ thống, cơ cấu trong một cộng đồng hoặc quốc gia.
  • Cuộc cách mạng nhằm xóa bỏ những bất công xã hội sâu sắc.

Biến thể và từ liên quan

• Bất bình đẳng: (Tính từ/Danh từ) Chỉ sự chênh lệch, không ngang bằng về quyền lợi, địa vị hoặc cơ hội. (Nghĩa hẹp hơn và cụ thể hơn "bất công").
• Thiên vị: (Động từ/Tính từ) Hành động hoặc thái độ thiên về, ưu ái một phía một cách không công bằng.
• Bạo ngược: (Tính từ) Chỉ sự tàn bạo, ngang ngược, thường dùng cho người cầm quyền. (Mức độ nặng hơn "bất công").

Từ đồng nghĩa

• Bất chính: Không ngay thẳng, chính đáng.
• Phi lý: Trái với lẽ thường, không hợp lý.
• Oan ức: (Danh từ) Chỉ nỗi oan, sự đối xử sai trái gây tổn thương.

Từ trái nghĩa

• Công bằng: Đúng với lẽ phải, không thiên vị.
• Chính trực: Ngay thẳng, đúng đắn.
• Quang minh chính đại: Rõ ràng, minh bạch và đúng đắn.

Thành ngữ, tục ngữ liên quan

• "Ở hiền gặp lành, ở ác gặp ác": Thể hiện quan niệm về sự công bằng của nhân quả, ngầm phê phán sự bất công.
• "Cây ngay không sợ chết đứng": Người ngay thẳng, công chính thì không sợ sự vu oan hay đối xử bất công.

1. tt, trgt. (H. công: công bằng) Không công bằng: Không còn sự bất công giữa người với người (PhVĐồng); Đối xử bất công với người dưới quyền.